
ISPARTA’NIN OSMANLIYA GEÇMESİ
Isparta Anadolu Selçuklularının dağılmasıyla, Selçuklu idaresindeki beylerden Hamid Bey’in yörüklere baş olmasıyla oluşturduğu otorite içinde yer alır. Hamid Bey ve oğlu İlyas Bey’in zeminini oluşturduğu bu otorite, İlyas Bey’in oğlu Dündar Bey ile Hamidoğulları Beyliği adını alır.
Bu bölgede yaşayanlara da Hamid Türkmenleri denmiştir.
Başkenti önce Uluborlu, sonra da Eğirdir olmuştur. Isparta’ya bu dönemde Hamid İli denmiştir.
Bu dönemde güçlü devletlerden olan İlhanlı hükümdarı Olcaytu adına da sikke kestirerek bir nevi bağlı olmuştur. Bu süreçte vali olarak atanan Noyan’ın kötü idaresi neticesinde Anadolu’da Türkler ayaklanmalar başlatmış ve Dündar Bey bu ayaklanmalardan faydalanarak, bugünkü Yeşilova (İrle), Acıpayam (Asikaraağaç) ve Tefenni’yi ve sonra da Antalya’yı beyliğine katar. Antalya’ya kardeşi Yunus’u Bey yapar.
İlhanlıların Memlüklülere karşı seferlerinin olumsuzluğu neticesinde Gölhisar ve Korkuteli’yi (İstanoz) ele geçirir. Bu süreçte Karamanoğulları da Konya’yı ele geçirip güçlenmiştir.
İlhanlıların Anadolu valisi Demirtaş, İlhanlı idaresine katmak istediği Türk Beyleri üzerine yürümüş önce, Eşrefoğulları’nı ortadan kaldırarak Beyşehir’i almış ve arkasından Eğirdir’e Dündar Bey’in üzerine yürümüştür.
30 bin askeri olan Dündar Bey, gelen orduya karşı koyamamış ve kardeşinin idaresindeki Antalya’ya çekilmek zorunda kalmıştır. Antalya’da o sırada yönetim kardeşi Yunus’un oğlu Mahmud’ta olup, Mahmud, Dündar Beyi takip eden Demirtaştan korkarak amcası Dündar’ı, Demirtaş’a verir, yani amcasını satar, âmiyâne tabir ile gammazlar.
Tarih 1326’yı gösterdiğinde Dündar Bey Demirtaş tarafından öldürülür.
Dündar Bey’den sonra oğlu İshak Bey ve sonrası Hızır Bey beyliği yönetir. Hızırbey’den sonra amcazadesi Hüsameddin İlyas Bey önceleri Karamanoğulları ile birlikte sefere çıkacak kadar dost iken sonrasında araları açıldı ve şiddetli bir mücadeleye giriştiler. Öyle ki Karamanoğlu Alaeddin Bey Eğirdir’i zapdetmiş ve tahrip etmişti.
Bunun üzerine Germiyanoğullarına sığınan Hüsameddin İlyas Bey 2 yıl sonra, Germiyanoğlu Süleyman Şah ve Osmanlı sultanı 1.Murad’ın desteğiyle tekrar topraklarına döndü. Hüsameddin İlyas Beyin vevefatıyla yerine oğlu Kemaleddin Hüseyin Bey geçti.
Ancak Karamanoğullarının saldırıları ve tacizleri halen devam ediyordu.
Bunun üzerine Hüseyin Bey Rumeli seferinde olan 1.Murad’a ahidname göndererek sadâkatıni bildirdi. 1.Murad cevaben sadâkatinden şüphe duymadığını bildirmişti.
1.Murad’ın oğlu Bayezid’i evlendirdiği düğüne Hüseyin Bey’de davet edilir. Hüseyin Bey düğüne hediyeleri elçileriyle gönderir. Hediyeleri alan 1.Murad elçilere, Karamanoğulları baskınlarından kurtulmak isteniyorsa sınırdaki bazı kalelerin kendisine satılmasının uygunluğunu söyler. Hüseyin Bey bu teklifi dikkate almaz.
1.Murad Kütahya’yı ziyaret eder. Bu ziyareti Hüseyin Bey 1.Murad’ın kendisinin üzerine yürüyeceği hissiyle 1.Murad’a teklif ettiği kaleleri satacağı haberini gönderir. Yapılan istişare ile 80 bin altın karşılığında Isparta, Eğirdir, Şarkikaraağaç, Akşehir, Yalvaç ve Beyşehir kaleleri satılır.
Böylelikle bugünkü Isparta Osmanlı mülkü haline gelmiştir.
Kalan az bir mahallede Hüseyin Bey vefatına kadar hüküm sürer. Hüseyin Bey ölünce kalan topraklar Karamanoğulları ve Osmanlılar tarafından ele geçirilerek Hamidoğulları Beyliği son bulur.
Bekir MANAV 18.03.2024 ISPARTA
#ısparta
Yer:
Isparta
(37.7667, 30.55)
Adres: 32000 Isparta
Fotoğraf: Bekir MANAV own